Tuy các trang tuyển dụng liên tục đăng tải thông tin việc làm, doanh nghiệp vẫn thông báo thiếu nhân sự, nhưng không ít bạn trẻ lại cảm thấy bế tắc trong quá trình tìm kiếm công việc phù hợp.
Trên các nền tảng xã hội, nhiều bạn bày tỏ mâu thuẫn: cơ hội việc làm có vẻ rất nhiều, nhưng lại không biết làm thế nào để nắm bắt. Đặc biệt là khi các yêu cầu về kinh nghiệm, kỹ năng chuyên môn, không ngừng thay đổi và cập nhật.
Sau khi ra trường, nhiều bạn trẻ bước vào giai đoạn đầy thử thách khi bước vào thị trường lao động cạnh tranh. Nhiều người loay đối diện câu hỏi: "Liệu công việc này có thực sự dành cho mình?" hoặc "Mình có đủ kỹ năng và kiến thức để đáp ứng yêu cầu của công việc không?" bởi không phải công ty nào cũng phù hợp với kỳ vọng và giá trị cá nhân mỗi người. Việc kết nối giữa nhu cầu của doanh nghiệp và kỳ vọng của ứng viên trẻ dường như vẫn tồn tại khoảng cách lớn.
“Điều thôi thúc mình là muốn có thêm kinh nghiệm và xác định con đường sự nghiệp phù hợp. Dù đang học Kinh tế Đối ngoại, nhưng mình nhận ra bản thân không hứng thú với các vị trí liên quan đến xuất nhập khẩu. Mình quyết định tranh thủ thời gian trước khi ra trường để thử sức với nhiều công việc. Mình lo lắng rằng sau khi tốt nghiệp, nếu vẫn chưa có công việc ổn định, sẽ khiến ba mẹ lo lắng hơn khi mình sống một mình ở Sài Gòn đầy cạnh tranh và đắt đỏ. Mình thường tìm công việc trên LinkedIn và qua các nhóm cựu sinh viên, sau đó tùy chỉnh CV để phù hợp với vị trí và công ty mong muốn. Quá trình này mất khoảng một tháng. Hiện tại, mình đang là trainee, và mình chỉ mong cố gắng hết sức để được trở thành nhân viên chính thức trong thời gian tới.” — Nguyễn Trương Tú Anh, 21 tuổi, sinh viên ngành Kinh tế Đối ngoại, chia sẻ.
Những năm gần đây, nhảy việc khá phổ biến, thậm chí được xem như một xu hướng trong thế hệ Gen Z. Họ không chỉ bị coi là những người thiếu kiên nhẫn hay dễ chán nản mà còn được xem như những "tín đồ" của sự tự do trong công việc. Tuy nhiên, lý do mà nhiều bạn trẻ thường xuyên chuyển đổi công việc không đơn thuần là để tìm kiếm mức lương cao hơn. Họ muốn tìm một môi trường làm việc phù hợp với giá trị cá nhân, có cơ hội học hỏi và phát triển, và đặc biệt là những thử thách mới mẻ.
Sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế số đã mở ra nhiều cơ hội cho Gen Z trong việc lựa chọn công việc. Khả năng làm việc từ xa và sự linh hoạt trong nghề nghiệp khiến họ dễ dàng chuyển đổi giữa các lĩnh vực khác nhau mà không bị ràng buộc. Mặc dù vậy, việc liên tục thay đổi công việc cũng có thể khiến họ cảm thấy thiếu ổn định và không dễ dàng tìm ra những cơ hội thực sự tốt.
Không chỉ người trẻ gặp khó khăn trong việc tìm kiếm công việc phù hợp, mà các doanh nghiệp cũng đối mặt với tình trạng nhân viên liên tục nhảy việc. Khi một nhân viên trẻ vừa mới quen với công việc, chưa kịp đóng góp nhiều thì họ đã quyết định ra đi, khiến công ty phải bắt đầu lại từ đầu với người mới. Điều này không chỉ lãng phí thời gian và nguồn lực mà còn làm cho doanh nghiệp khó duy trì sự ổn định trong đội ngũ nhân sự.
Theo dự đoán từ Tổng cục Thống kê Việt Nam, đến năm 2025, thế hệ Z sẽ chiếm gần 1/3 dân số trong độ tuổi lao động. Các doanh nghiệp nhận thấy rằng quyết định nghề nghiệp của Gen Z và Millennials ngày càng bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, từ phát triển bền vững, sức khỏe tinh thần đến sự tiến bộ của công nghệ. Trong bối cảnh này, việc hiểu và đáp ứng nhu cầu của họ trở thành chìa khóa để thu hút và giữ chân nhân tài. Nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu thay đổi chiến lược, xây dựng các chương trình giữ chân nhân tài, chú trọng phát triển kỹ năng, và tạo ra môi trường làm việc linh hoạt. Mô hình làm việc hybrid và từ xa ngày càng trở nên phổ biến, giúp những bạn trẻ cảm thấy thoải mái và tự do hơn trong công việc.
Theo một báo cáo của Deloitte, sức khỏe tinh thần đã trở thành yếu tố then chốt trong quyết định lựa chọn công việc của Gen Z. Khoảng 40% trong số họ thường xuyên cảm thấy căng thẳng do áp lực công việc, thời gian hạn chế và sự mất cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Tình trạng này không chỉ khiến họ dễ bị "burnout" mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống. Vì vậy, việc lựa chọn một công ty có văn hóa chú trọng đến sức khỏe tinh thần và cho phép làm việc linh hoạt đang ngày càng trở thành ưu tiên hàng đầu của các bạn trẻ.
Xu hướng "healing" đang trở nên phổ biến hơn bao giờ hết, khi nhiều người tìm kiếm cách để cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Công việc lý tưởng không chỉ đơn thuần là có mức lương hấp dẫn mà còn phải là một môi trường khuyến khích sự phát triển cá nhân và chăm sóc sức khỏe tinh thần. Những yếu tố này giúp Gen Z cảm thấy được trân trọng và có động lực hơn trong công việc.
“Work – Life balance" rất phổ biến với giới trẻ ngày nay, ai cũng mong muốn để đạt được nó, đó là đích đến của họ. Thay vì phải áp lực, loay hoay tìm kiếm điểm cân bằng, “Work-life integration” là việc hòa quyện giữa công việc và cuộc sống không chỉ giúp bạn tránh cảm giác kiệt sức mà còn mang lại niềm vui, giúp bạn làm việc như một cách để thư giãn. Chẳng hạn, nếu bạn đang làm trong một ngành nghề phù hợp với kỹ năng và đam mê của mình, công việc sẽ không còn là gánh nặng mà trở thành một phần thú vị trong cuộc sống hàng ngày.
Anh Nguyễn Tùng Sơn chia sẻ về khái niệm “Work-life integration” trong tập 3 – Sự Nghiệp Hạnh Phúc cùng Green Skills
Tuy nhiên, việc đạt được sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống không phải lúc nào cũng dễ dàng, đặc biệt trong các lĩnh vực có khối lượng công việc lớn. Để tìm được công việc phù hợp, việc hiểu bản thân là vô cùng quan trọng, nhưng đây cũng là một quá trình không hề đơn giản. Mỗi người có những sở thích, giá trị và kỹ năng riêng, và không phải ai cũng biết rõ điều này ngay từ đầu. Thực tế, trong trường học, rất ít người được chỉ dẫn cách tìm kiếm công ty phù hợp với bản thân. Do đó, bạn cần đầu tư thời gian và nỗ lực để tự khám phá chính mình, xác định những điều quan trọng trong cuộc sống và sự nghiệp. Khi bạn hiểu rõ bản thân hơn, việc chọn lựa công việc và môi trường làm việc phù hợp sẽ trở nên dễ dàng hơn, không chỉ giúp bạn cảm thấy hài lòng mà còn đóng góp vào việc tạo ra một môi trường làm việc tích cực cho mọi người xung quanh.
Những cảm xúc hoang mang, lo lắng, vô định là hoàn toàn bình thường và có thể trở thành cơ hội để bạn nhìn nhận lại giá trị bản thân và những mục tiêu của mình. Mỗi giai đoạn thử thách trong sự nghiệp sẽ mang đến bài học quý giá, và chính những trải nghiệm đó sẽ giúp bạn trưởng thành và tìm thấy ý nghĩa trong công việc và cuộc sống.
Ánh Chân
