Nhiều sinh viên hiện tại vẫn tin rằng thành công tài chính đồng nghĩa với việc kiếm được nhiều tiền sau khi tốt nghiệp, sở hữu những món đồ đắt tiền, và chi tiêu thoải mái không cần lo lắng. Tuy nhiên, quan niệm này đang dần lỗi thời và cần được nhìn nhận lại một cách toàn diện hơn.
Thực trạng cho thấy nhiều sinh viên đang "giàu đầu tháng, nghèo cuối tháng", chi tiêu theo cảm xúc, lạm dụng các ứng dụng "mua trước trả sau", và thậm chí rơi vào nợ nần. Nhưng quản lý tài chính thực sự không phải là việc hạn chế bản thân, ép buộc bản thân kham khổ hay trở nên keo kiệt, mà là nghệ thuật tạo ra sự cân bằng giữa an ninh tài chính cá nhân, hạnh phúc tinh thần, và trách nhiệm với cộng đồng.
Tự do lựa chọn thay vì bị ràng buộc bởi tiền bạc
Sinh viên quản lý tài chính tốt không nhất thiết phải sở hữu iPhone mới nhất hay outfit đắt tiền, mà là những người có khả năng lựa chọn cuộc sống phù hợp với giá trị của mình. Khi quản lý tài chính hiệu quả, bạn sẽ ngủ ngon hơn, tập trung học tập tốt hơn, và có những mối quan hệ chân thật hơn – không bị áp lực phải "theo kịp" lifestyle của bạn bè hay tạo ấn tượng giả trên mạng xã hội.
Chính vì thế, bạn cũng sẽ chọn lọc được những mối quan hệ chân thành và chất lượng – những người ở lại với bạn không phải vì bạn sành điệu ra sao, thời thượng như thế nào, mà là bởi chính con người bạn.
"Dễ thở" hơn trước áp lực sự nghiệp
Thống kê cho thấy 30% Gen Z và 32% Millennial cảm thấy bất an về tài chính, với hơn một nửa trong số đó sống phụ thuộc hoàn toàn vào lương hàng tháng. Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn: họ buộc phải chấp nhận bất kỳ công việc nào có mức lương ổn định, dù công việc đó có phù hợp với đam mê hay không.
Tuy nhiên, khi xây dựng nền tảng tài chính từ thời sinh viên – dù chỉ là một khoản tiết kiệm nhỏ hay kỹ năng quản lý chi tiêu thông minh – bạn đã tạo cho mình "không gian thở" quý giá. Thay vì chấp nhận áp lực tài chính như “vốn dĩ nó phải thế”, bạn có thể cân nhắc những cơ hội nghề nghiệp phù hợp với bản thân hoặc bắt đầu những kế hoạch cá nhân.
Tác động trực tiếp đến môi trường
Khi quản lý tài chính hiệu quả, bạn có xu hướng đưa ra những quyết định tiêu dùng có ý thức hơn. Thay vì mua sắm bốc đồng, bạn sẽ cân nhắc kỹ về giá trị và độ bền của sản phẩm, hướng đến việc chọn những món đồ chất lượng cao, sử dụng lâu dài thay vì đồ rẻ tiền phải thay thế thường xuyên.
Mỗi lần bạn thanh toán đều là một quyết định có tác động. Đặt câu hỏi như: "Món đồ này có thực sự cần thiết không? Nhãn hàng này có đối xử với nhân viên tốt không? Sản phẩm này có thân thiện với môi trường không?"
Đầu tư không chỉ việc “người lớn” mới làm được. Việc phân bổ tài sản một cách thông minh cho phép bạn lựa chọn các kênh đầu tư ESG (Environment, Social, Governance) – những công ty có cam kết về môi trường và trách nhiệm xã hội. Điều này không chỉ mang lại lợi nhuận mà còn đóng góp vào việc thúc đẩy các doanh nghiệp hoạt động bền vững.
Ngoài ra, khi cá nhân quản lý tài chính tốt, họ ít rơi vào tình trạng nợ nần, có khả năng chống chịu với biến động kinh tế. Điều này giúp giảm bất bình đẳng xã hội và tạo nên một nền kinh tế ổn định hơn cho thế hệ tương lai.
Quản lý tài chính cho sinh viên không phải là cuộc đua để trở nên giàu có hay theo đuổi những gì đang là xu hướng thời thượng, mà là tạo lập một nền tảng kiến thức và tư duy đúng đắn về tài chính, để bạn có thể nuôi dưỡng sự tự tin trong những khía cạnh khác nhau của đời sống. Từ những quyết định mua sắm có ý thức, đầu tư trách nhiệm, duy trì các thói quen chi tiêu lành mạnh, đàm phán mức lương và quyền lợi xứng đáng – mỗi hành động này đều giúp bạn đi đúng hướng của một sự phát triển cá nhân bền vững, có ý thức cá nhân và cộng đồng.
Vì vậy, hãy bắt đầu hành trình tài chính từ ngay những năm đại học – không chỉ để "có tiền" sau này, mà để tạo ra sự phát triển và thịnh vượng toàn diện cho cuộc sống của bạn.
