Công nghệ có thể thao túng thói quen mua sắm dẫn đến tiêu dùng quá mức và môi trường kiệt quệ. Liệu chúng ta có thể thay đổi và hướng đến tiêu dùng bền vững?
Các nền tảng mua sắm trực tuyến hiện được thiết kế để tối ưu hóa sự tiện lợi, với những tính năng như thanh toán chỉ bằng một cú nhấp chuột và giao hàng siêu tốc. Tuy nhiên, sự tiện lợi này không chỉ nhằm phục vụ người tiêu dùng mà còn là công cụ thúc đẩy chi tiêu.
Mới đây, phim tài liệu Buy Now: The Shopping Conspiracy “gây sốt” vì phơi bày cách các thương hiệu lớn bán hàng thời đại số. Trong đó không thể không kể đến AI – công cụ đắc lực cho các nhãn hàng.
Nguồn: Netflix
Hãy nghĩ về việc khi bạn lướt mạng xã hội: các gợi ý mua sắm cá nhân hóa xuất hiện, được thiết kế dựa trên lịch sử mua hàng hoặc tìm kiếm trước đó của bạn. Các quảng cáo này bám theo bạn, lan tỏa đến cả những người thân hoặc bạn bè của bạn, tạo ra một vòng xoáy tiêu dùng không hồi kết. Sự kết hợp giữa quảng cáo mục tiêu và sự tiện lợi thúc đẩy hành vi mua sắm bốc đồng, khiến người tiêu dùng chi tiêu vào những món đồ không thật sự cần thiết. Dù điều này giúp các công ty tăng lợi nhuận, nó lại dẫn đến một hệ quả nghiêm trọng: tiêu dùng quá mức.
Bằng việc dự đoán nhu cầu của người tiêu dùng, AI thúc đẩy các thương hiệu sản xuất quá mức. Những sản phẩm này nhanh chóng bị lỗi mốt, dẫn đến lượng rác thải khổng lồ, tích tụ tại các bãi rác và làm trầm trọng thêm vấn đề ô nhiễm. Thêm vào đó, từ việc khai thác nguyên liệu đến nhuộm vải, mỗi chiếc áo hay chiếc quần đều tiêu thụ nguồn tài nguyên tự nhiên một cách không bền vững, gây tổn hại nghiêm trọng đến hệ sinh thái.
Vậy làm thế nào để chúng ta, đặc biệt là thế hệ trẻ, có thể giảm áp lực mà thời trang nhanh đặt lên hành tinh?
Mua sắm có trách nhiệm hơn: Hãy bắt đầu từ những quyết định nhỏ. Trước khi thêm một món đồ vào giỏ hàng, bạn hãy tự hỏi bản thân liệu bạn có thật sự cần nó? Tìm kiếm những lựa chọn thay thế như đồ second-hand hoặc các sản phẩm tái chế. Những thương hiệu cam kết phát triển bền vững mang lại giá trị về mặt môi trường và giúp bạn góp phần vào xu hướng tiêu dùng có ý thức.
Ưu tiên chất lượng thay vì số lượng: Việc chạy theo các xu hướng thời trang có thể khiến bạn lãng phí tiền bạc lẫn tài nguyên thời gian, sức khỏe, tinh thần… Hãy đầu tư vào những món đồ chất lượng cao, bền vững, có thể sử dụng lâu dài. Một chiếc áo tốt, bền hơn, bạn có thể mặc nó nhiều lần mà không sợ lỗi mốt.
Lan tỏa nhận thức: Những cuộc trò chuyện trong cộng đồng, với bạn bè và gia đình, có thể là khởi đầu cho sự thay đổi lớn. Việc chia sẻ thông tin về tác động tiêu cực của tiêu dùng quá mức sẽ giúp nâng cao nhận thức và thúc đẩy sự tham gia vào các giải pháp bền vững.
Hỗ trợ những thương hiệu có trách nhiệm: Hãy lựa chọn các thương hiệu công khai minh bạch về sản xuất và cam kết bảo vệ môi trường. Sự ủng hộ của bạn là thông điệp mạnh mẽ gửi đến các doanh nghiệp rằng người tiêu dùng mong muốn một tương lai bền vững.
Mỗi quyết định mua sắm đều là một hành động có ý nghĩa. Thế hệ trẻ ngày nay không chỉ đơn thuần là người tiêu dùng, mà còn là những người định hình tương lai. Hãy để những lựa chọn của bạn trở thành bước đi nhỏ nhưng bền vững, giúp giảm áp lực lên hành tinh. Bạn sẵn sàng bắt đầu chưa?
